اجتماعی

بخش زیادی از نسل جوان فعلی ضرورتاً «بی‌آرمان» نیست، بلکه آرمان‌های آن‌ها در فضای عمومی فعلی مورد توجه و بازتاب قرار نمی‌گیرد. آن‌ها در حال ساختن هویتی جدید، با رویاهایی بزرگ اما در شرایط اقتصادی نامطمئن هستند؛ از این رو، اولویت آن‌ها تضمین زیست فردی است. برخی اقدامات فردی و اشکال تازه کسب درآمد مثل فریلنسری و... نباید صرفاً به عنوان انزوا تلقی شوند؛ بلکه می‌توانند شکل جدیدی از مشارکت اجتماعی باشند که در آن، فرد از طریق ایجاد ثبات در دایره‌ نفوذ خود، به جامعه هم خدمت می‌کند. در نهایت برای حرکت رو به جلو، ضروری است که از برچسب‌زنی به نسل جوان پرهیز کنیم. تغییرات مشاهده‌شده در هویت و رفتار آن‌ها، واکنش‌های ناگهانی نیستند، بلکه نتایج منطقی زندگی در بستر تغییرات بنیادین اقتصادی و فرهنگی است. فرار از سنت همیشه به معنای نفی ریشه‌ها نیست، بلکه تلاشی برای ساختن هویتی مدرن و متناسب با زندگی امروز است. راه حل در شناخت دقیق این تفاوت‌ها و یافتن فصل مشترک‌ها نهفته است.

ما در میانه بحران اقتصادی خانواده، رقابت برای سلطه بر جهان و اقتصاد سیاسی تحریم بین‌المللی قرار گرفته‌ایم. کسب‌وکار تحریم ایران نیز در نظام اقتصاد بین‌الملل نهادینه شده است. بخش مهمی از راه‌حل در سیاست داخلی و توسعه سیاسی است. برخی در جمهوری اسلامی فقط طرفداران را در نظر دارند و برای خصومت و تنفر بخش‌های دیگر تدبیری نیندیشیده‌اند؛ و این مهم‌ترین خطر برای امنیت ملی ماست.

نباید اینگونه باشد که برخی با بی‌اطلاعی از فعالیت‌ها صرفاً ایراد بگیرند؛ من از اینکه به رؤسای کشور، به رئیس‌جمهور و دیگران در چنین شرایط مهم بین‌المللی و داخلی اهانت شود، به شدت پرهیز می‌دهم و افرادی را که ممکن است در مجلس یا بیرون از آن باشند از این کار نهی و منع می‌کنم.

«حجم سقوط سرمایه اجتماعی به شکلی است که امروز جامعه را وارد فاز جدیدی کرده. تورم دو رقمی که بین ۴۰ تا ۵۰ صورت گرفته با مقوله اخلاق هم پیوند می‌خورد. مگر می‌توان رابطه بین اخلاق و تورم را نادیده گرفت؟ اگر امروز به خواهر خود ۱۰ میلیون پول قرض دهید مدام به این فکر می‌کنید که ماه آینده ارزش آن ۸ میلیون خواهد شد و همین مساله ممکن است منجر به این شود که این پول را به او ندهید. بنابراین اخلاقیات هم به شدت سقوط کرده.»

قطع اینترنت و نبود قوانینی شفاف در زمینه امکان حضور خبرنگاران رسانه‌های مستقل در اعتراضات، درواقع افکار عمومی جامعه ایران را خلع‌سلاح می‌کند و اجازه نمی‌دهد روایت‌های متنوعی که در لایه‌های مختلف مردم در زمینه مسائل مورد اعتراض وجود دارد، جایی در رسانه‌ها بیابد. بدین‌ترتیب صحنه روایت به میدان نبرد خیر و شر بدل می‌شود؛ عرصه‌ای‌که حقیقت در آن جایی ندارد.

بر پایه ارزیابی‌های بین‌المللی، ایران حدود ۲ دهه است که در میانه فرصت جمعیتی قرار دارد و به‌سرعت در حال عبور از آن است. کاهش نرخ زادو ولد، افزایش امید به زندگی و رشد تعداد سالمندان، سه شاخص اصلی این انتقال به‌شمار می‌روند.

مشکل اصلی کشور صرفاً کمبود اختیار نیست، بلکه مسئله بنیادین، فقدان نقشه و چشم‌انداز مشخص برای توسعه شهرها و مناطق مختلف است. تا زمانی که ندانیم در شهرها به کدام سمت حرکت می‌کنیم و برای هر منطقه چه نقشه‌ای در نظر گرفته‌ایم، اعطای اختیار راهگشا نخواهد بود.پزشکیان تاکید کرد: در غیاب نقشه‌ای روشن، فرد و نهاد بر اساس ذهنیت شخصی خود اقدام به ساخت‌وساز و تصمیم‌گیری خواهد کرد. باید مشخص شود قرار است چه چیزی ساخته شود، سپس به مسئولان گفته شود که با اختیار کامل، آن برنامه را اجرا کنند.

وقتی با جوانان وارد گفت‌وگو می‌شویم، معمولاً طیف سوم—که خواستار تغییر بدون خشونت و بدون دخالت خارجی است—به سرعت متهم به «محافظه‌کاری» یا «بی‌عملی» می‌شود. این واکنش بیشتر از آنکه ریشه در تحلیل داشته باشد، محصول خشم انباشته، ناامیدی و فضای دوگانه‌ساز شبکه‌های اجتماعی است.در حالی که این طیف می‌تواند نقش پل ارتباطی میان نیروهای اجتماعی مختلف را ایفا کند و مسیر گذار کم‌هزینه‌تری را پیشنهاد دهد.

از جمله آماری که درباره وضعیت سوء‌تغذیه در دسترس است مربوط به سال۲۰۲۳ است که وضعیت سوء‌تغذیه در ایران ۵/‏‏۶‌درصد بوده که نسبت به هند و کشورهای آفریقایی و چند کشور فقیر دیگر، ایران وضعیت بهتری دارد ولی در مقایسه با ترکیه، کویت، امارات و عربستان که میزان سوء‌تغذیه از ۵/‏‏۲ تا ۳‌درصد هستند، وضعیت ایران بدتر است و انتظار می‌رود با وجود بحران اقتصادی و تورم و گرانی مواد غذایی وضعیت سوء‌تغذیه بدتر هم شود.

مقررات موجود از جمله ممنوعیت مصرف مواد مخدر، الزام به استحمام و رعایت نظافت فردی و همچنین محدودیت خروج از گرمخانه در ساعات پایانی شب تا روشن شدن هوا از جمله دلایلی است که باعث می‌شود برخی افراد ترجیح دهند شب را در خیابان بگذرانند. موضوعی که نشان می‌دهد مسئله بی‌خانمانی تنها با فراهم کردن سرپناه حل نمی‌شود و نیازمند نگاه عمیق‌تری به ابعاد اجتماعی و انسانی این آسیب است.

رهبر انقلاب در دیدار خانواده شهیدان سلیمانی و یاران همراه وی و جمعی از خانواده شهدای اقتدار تاکید کردند: اعتراض به جاست اما اعتراض غیر از اغتشاش است. ما با معترض حرف می‌زنیم باید حرف بزنند مسئولین با معترض با اغتشاشگر حرف زدن فایده‌ای ندارد. اغتشاشگر را باید به جای خودش نشاند.

بر اساس آخرین آمار موجود و مطالعات صورت گرفته، حدود ۲۰ درصد زوج‌ها در طول دوره باروری خود تجربه ناباروری دارند. در سال‌های اخیر به‌روزرسانی مطالعات به‌صورت جدی انجام نشده و بنابراین بسیاری از اظهار نظرها درباره افزایش ناباروری بیشتر جنبه تخمینی دارد و پایه علمی قوی ندارد. برای قضاوت دقیق، نیاز به آمار و مطالعات صحیح و اصولی است.

از منظر وطن دوستی، باید به صراحت از فرماندهان ارتش پرسید که چرا نیروی تحت امرشان در سردترین نقاط کشور و در برابر دمای دهها درجه زیر صفر، فاقد امکانات حفاظتی روز بوده است؟ صحبت از تکنولوژی های خاص و دور از دسترس نیست. همین الان در کشور، لباس های عایق در برابر سرما و گرما وجود دارد که اتفاقاً توسط متخصصان داخلی هم عرضه می شود، ارزبری ندارد و مشمول هیچ تحریمی هم نیست. حتی برخی نخبگان ایرانی، مواد مایعی ابداع کرده اند که لباس، کفش ها و حتی دیوارهای خانه ها و سنگرها را به سدی نرم و مقاوم در برابر دمای بالا و زیر دهها درجه سانتیگراد - بعضا تا 100 درجه - تبدیل می کند و می تواند توسط آتش نشان ها از یک سو و نیروهای فعال در نقاط بسیار سرد از سوی دیگر، مورد استفاده قرار گیرد.

افزایش مداوم قیمت ارز صرفا یک پدیده اقتصادی نیست بلکه به عامل فشار روانی مزمن در زندگی روزمره تبدیل شده است. وقتی قیمت ارز مدام تغییر می‌کند، احساس ثبات از ذهن افراد حذف می‌شود و جای آن را نوعی نااطمینانی دائمی می‌گیرد. این نااطمینانی فقط مربوط به خرید ارز یا کالاهای وارداتی نیست بلکه به تمام تصمیم‌های زندگی سرایت می‌کند. از هزینه‌های درمان و آموزش گرفته تا برنامه‌ریزی برای آینده خانواده. در چنین شرایطی افراد به‌طور مداوم در حالت آماده‌باش روانی قرار دارند، حالتی که بدن و ذهن را فرسوده می‌کند.

سخن از بحث هسته‌ئی و چیزهائی از قبیل آن نیست. سخن از مقابله با نظم ناعادلانه و تحکّم نظام سلطه در جهان کنونی، و روی آوردن به نظام عادلانه‌ی ملّی و بین‌المللی اسلامی است. این است دعویِ بزرگی که ایران اسلامی پرچم آن را برافراشته و زورگویان فاسد و مفسد را برآشفته است.